رشد قارچگونه برجسازی در حاشیه زایندهرود/ هویت اصفهان زیر سایه پول؛ سودهای چند ده میلیاردی، میراث اصفهان را گروگان گرفتهاند
با ادامه موج برجسازی در حریم زایندهرود، منظر تاریخی اصفهان با تهدیدی جدی روبهرو شده است؛ ساختوسازهای پنج و ششطبقه که امروز بالاتر از خط درختان قد کشیدهاند، به گفته کارشناسان مقدمهای برای دفن تدریجی هویت طبیعی و فرهنگی این رودخانه است. مسئولان میراث فرهنگی و مدیریت شهری هشدار میدهند که صدور مجوزهای ارتفاعی تا شعاع ۱۵۰ تا ۲۰۰ متری از محور رودخانه و فشار اقتصاد زمین و مسکن، اصفهان را با پروندههای حقوقی متعدد و خطر نابودی خط آسمان تاریخی مواجه کرده است.
رشد قارچگونه بلندمرتبهسازی در حاشیه زایندهرود به مرحلهای رسیده که سیمای تاریخی اصفهان را با تهدیدی جدی روبهرو کرده است. برجهایی که امروز پنج و شش طبقه روی پیلوت قد کشیدهاند، خط آسمان طبیعی زایندهرود را درهم شکسته و چشمانداز تاریخی این محور حیاتی را مخدوش کردهاند؛ محوری که نهتنها یک رودخانه، بلکه میراث طبیعی، فرهنگی و انسانی اصفهان است و حیات تاریخی این شهر به آن گره خورده است. کارشناسان هشدار میدهند ادامه این روند، به معنای دفن تدریجی هویت تاریخی اصفهان و نابودی جوهره منظر زایندهرود خواهد بود.
در سالهای گذشته، صدور مجوزهای ارتفاعی در برخی نقاط تا شعاع ۱۵۰ تا ۲۰۰ متری از محور زایندهرود، زمینهساز ساختوسازهای بلندمرتبه شده است؛ مجوزهایی که امروز پیامدهای آن در قالب پروندههای حقوقی و قضائی متعدد، بهویژه در محدودههایی مانند حریم پل خواجو، نمایان شده است. ساختمانهای سربرافراشته که اکنون از ارتفاع درختان فراتر رفتهاند، به گفته کارشناسان مقدمهای برای روندی خطرناک هستند؛ روندی که اگر مهار نشود، فردا هفت و هشت طبقه و در آینده نهچندان دور، برجهایی خواهد ساخت که هیچ نشانی از خط آسمان تاریخی اصفهان باقی نگذارند.
کرمزاده، مدیرکل میراث فرهنگی استان اصفهان، با اشاره به این وضعیت میگوید: «در برخی نقاط تا شعاع ۱۵۰ متری از محور زایندهرود در سالهای گذشته مجوزهایی برای افزایش ارتفاع صادر شده است. در برخی نقاط ضوابط ارتفاعی حتی تا ۲۰۰ متر از محور زایندهرود تعیین شده است. امروز در محدودههایی مانند حریم پل خواجو با پروندههای حقوقی و قضائی متعددی مواجه هستیم.»
از سوی دیگر، اقتصاد زمین و مسکن نیز بهطور مستقیم بر روند ساختوساز تأثیر گذاشته است. سعید صادقانی، مدیرکل طرحهای توسعه شهری شهرداری اصفهان، در اینباره میگوید: «در سالهای قبل قیمت زمین و هزینه ساخت تقریباً متعادل بود، اما امروز این تعادل به هم خورده و افزایش هزینه ساخت باعث شده سازندگان برای جلوگیری از ضرر به دنبال طبقات مازاد باشند. بخش عمدهای از درآمد شهرداریها از محل صدور پروانههای ساختمانی تأمین میشود. در حالی که هزینههای اداره شهر افزایش یافته اما ضوابط ارتفاعی ثابت مانده است. همین موضوع موجب فشار بر مدیریت شهری و گرایش به صدور پروانههای بلندمرتبهتر میشود.»
کارشناسان تأکید دارند ساختوساز در حریم زایندهرود بیش از سه طبقه روی پیلوت باید مطلقاً ممنوع شود و هر مجوزی بالاتر از این سطح، خیانت به میراث طبیعی و تاریخی اصفهان است؛ میراثی که اگر امروز محافظت نشود، فردا دیگر قابل بازگشت نخواهد بود.
